Salade van zwarte quinoa met pompoen en courgette

De salade is gemaakt van zwarte quinoa (spreek uit: kienwaa), deze is wat zoeter een aardser van smaak dan witte quinoa. Quinoa bevat alle 10 essentiele aminozuren, de bouwstoffen voor eiwit. Quinoa is een van de weinige plantaardige bronnen van alle tien de aminozuren die ook in dierlijke producten zitten.

Naat aminozuren bevat quinoa ook vezels die helpen de bloedsuikerspiegel te stabiliseren en obstipatie voorkomen. Daarnaast bevat zwarte quinoa ook ijzer en folaat, wat heel fijn is als je minder of geen vlees eet.

De salade is geschikt voor mensen die histamine intolerant zijn, laat dan eventueel de peper en sesamolie weg als je deze niet kunt verdragen.

 

Ingredienten

  • 1 cup quinoa
  • 2 cups water
  • ¼ granaatappel(pitjes)
  • ½ courgette, in plakken van ½ cm
  • ⅓ flespompoen, in plakken van 3 mm
  • 1/2 lente-ui in ringetjes
  • 2 eetlepels granaatappelsiroop
  • 2 eetlepels olijfolie
  • 4 druppels sesamolie, of een theelepel tahin(sesampasta)
  • zeezout
  • cayennepeper

Bereiding

  1. Zet de oven aan op 200 graden.
  2. Kook de quinoa in 15 minuten gaar en giet af en laat nog even 5 stomen. Stort de quinoa in een grote kom  en laat afkoelen.
  3. Terwijl de quinoa kookt leg je de pompoen en courgette plakjes op een bakplaat, strooi er wat zout over. Je kunt er wat olijfolie over sprenkelen, maar dat hoeft niet perse. Zet de bakplaat in het midden van de oven en bak de plakjes 15 minuten.
  4. Haal de courgette en pompoen uit de oven en snijd in kleine stukjes, doe ze bij de quinoa.
  5. Voeg de granaatappelpitjes en de lente-ui erbij.
  6. Breng de salade op smaak met granaatappelsiroop, olijfolie, sesamolie en zeezout en cayennepeper naar smaak.

Neem je je salade mee naar je werk? Kijk dan even naar de gezonde lunchboxen van RVS en glas in  de shop. 

Koude komkommersoep

Deze snelle, makkelijke 5 minuten soep is een hele fijne voor de momenten dat je je moe, sloom en gaar voelt. Neem deze soep in plaats van die koekjes, brood en snoep om jezelf een boost te geven. Als je suf en opgeblazen voelt komt dit door een opstapeling van gifstoffen in je lichaam. Deze komkommer in de ontgiftende soep zorgt ervoor dat de lever de gifstoffen sneller afgevoerd kunnen worden.

De cashewnoten kun je er ook ongeweekt door doen, maar als je let op de fytine in voeding, dan moet je ze dus weken. Ik doe dat niet altijd, het weken, want de citroen in de soep breekt fytinezuur af.  Als je geen hoge snelheidsblender hebt, is het weken wel aan te raden omdat de cashewnoten dan makkelijker fijn blenden en de soep romiger wordt.

Je maakt de soep echt in 5 minuten! Zorg dus dat je altijd komkommers in huis hebt na het weekend, na feesten en als je je niet zo fit voelt. Het enige wat je hoeft te doen is de komkommer, avocado en lente-ui in stukken te snijden en in de blender te doen. Even blenden en dan is het klaar! Ideaal toch.

Ingredienten

  • 1 komkommer
  • 1 lente-ui, alleen het groen
  • 1 avocado in stukjes
  • een handje rauwe cashewnoten (2 uur geweekt)
  • 1 eetlepel olijfolie
  • 1/2 citroen, geschild, let op de pitjes
  • 1/2 cup water
  • ¼ theelepel zeezout
  • Gerookte paprikapoeder voor garnering
  • optioneel: ¼ theelepel cayennepeper

Bereiding

  1. Doe alle ingredienten in een hogesnelheidsblender en draai tot een zachte smeuiige soep.
  2. Proef en breng eventueel nog op smaak met zeezout en cayennepeper.
  3. Garneer met met nog wat lente-ui en wat gerookte paprikapoeder, of gewone paprikapoeder.

Detox

Glutamaat en GABA in balans

 Heb je last van concentratieproblemen, ADHD, op autisme gelijkende eigenschappen, geïrriteerd en constante onrust, dan kunnen je neurotransmitters uit balans zijn. Om uit te zoeken welke neurotransmitters dit zijn, kun je bij APTA een schriftelijke test doen. Dit is een vragenlijst waaruit zal blijken welke neurotransmitters overheersen en welke er tekort zijn. In deze blog gaan we het hebben over twee neurotransmitters GABA en glutamaat. GABA wordt ook onderzocht in de schriftelijke test, glutamaat niet, omdat deze twee neurotransmitters elkaar in balans houden. Heb je te weinig GABA, dan heb je een teveel aan glutamaat.  GABA kun je verhogen met voeding en supplementen, maar er zijn wel punten waar je op moet letten, want je moet zowel GABA als glutamaat balanceren. Hoe we dat doen en wat voor een neurotransmitters GABA en glutamaat zijn, kun je hieronder lezen.

GABA en Glutamaat zijn met elkaar verbonden

GABA verhogen kun je niet alleen maar met supplement doen, zoals het eigenlijk ook niet kan met andere neurotransmitters, tenminste niet als je als een pillen-slik-machine door het leven wilt. Bovendien heeft het bij veel mensen het tegenovergestelde effect. Er komen nogal wat zaken kijken bij het verhogen van GABA, op zich is dat niet vreemd omdat het lichaam nu eenmaal een mechanisme is waarbij alles van elkaar afhankelijk is. Zo wordt de productie van GABA beïnvloed door glutamaat. Deze twee neurotransmitters kun je niet los van elkaar zien.

Glutamaat en GABA zijn allebei belangrijke neurotransmitters die een grote invloed hebben op verschillende facetten van onze fysieke, mentale en spirituele gezondheid, waarbij de GABA remmend werkt en de glutamaat prikkelend.

Prikkelende neurotransmitters stimuleren hersencellen en remmende neurotransmitters kunnen deze prikkeling verminderen.

Net als bij alle neurotransmitters kan een teveel of te weinig problemen veroorzaken. Zoals altijd moet alles in balans zijn. Het klinkt saai, balans, balans, balans, maar ja, zo werkt het nu eenmaal. Het klinkt zo eenvoudig, maar helaas zijn er veel factoren die de balans kunnen verstoren. Vaak is er teveel glutamaat en te weinig GABA.

Wat is Glutamaat?

Glutamaat is de voornaamste prikkelende neurotransmitter. Het stimuleert je hersencellen zodat je kan praten, denken, informatie kan verwerken, nieuwe informatie op kan nemen, je goed op kan letten en informatie opslaan in het  korte en lange termijn geheugen.

Uit onderzoeken blijkt dat hoe meer glutamaat je hebt, hoe intelligenter je bent. Een hoog gehalte aan glutamaatreceptoren wordt in verband gebracht met superieure vaardigheden in leren en geheugen (denk hierbij aan het syndroom van Asperger) Jammer genoeg worden ze ook in verband gebracht met een verhoogd risico op beroertes en aanvallen en vele andere problemen.

Alhoewel glutamaat een van de uitbundigste neurotransmitters is in de hersenen,  is het maar een heel kleine concentratie.  Als dit concentratiegehalte stijgt, worden de neuronen te geprikkeld en kunnen ze niet meer normaal werken. De glutamaat wordt dan een zenuwgif.  Dat betekent dat het glutamaat de hersenen en de zenuwen te veel stimuleert, dit veroorzaakt neurologische ontstekingen en de afbraak van cellen.

Teveel glutamaat

Een teveel aan glutamaat is de voornaamste oorzaak van een grote variëteit aan neurologische stoornissen zoals:

  • autisme
  • ALS
  • Parkinson
  • schizofrenie
  • migraine
  • rusteloze benen
  • Gilles de la Tourette
  • Fibromyalgie
  • MS
  • ziekte van Huntington
  • beroertes
  • atriale fibrillatie
  • slapeloosheid
  • bedplassen
  • hyperactiviteit
  • OCD
  • bipolaire stoornis
  • angststoornis
  • STIMS (herhalende zelfstimulerende gedragingen zoals heen en weer wiegen, niet stil kunnen staan, hand flapperen, speelgoed rond draaien of op rijtjes zetten, echolalie, zinnen herhalen of lichaamsbewegingen herhalen zoals vaak gezien wordt bij autistische mensen).

Te veel glutamaat verhoogt ook eosinofielen (dit is een speciaal type witte bloedcel) dit veroorzaakte ontstekingen, verzwakt de bloedvaten waardoor migraine ontstaat en de bloeddruk onregelmatig wordt. Het verzwakt ook andere gebieden in de hersenen zoals de hypothalamus, de hippocampus en purkinjecellen waardoor spraak en taal aangetast worden. Heb je regelmatig migraine waarbij je merkt dat je moeilijker kunt articuleren of hussel je dan woorden door elkaar? Dan kan jouw migraine veroorzaakt worden door een teveel aan glutamaat.

Een verhoogd glutamaat gehalte triggert de hersenen om natuurlijke opiaten (endorfine/enkefaline) vrij te laten en de hersenen te beschermen tegen schade.

Hierdoor krijg je een zweverig gevoel en kan leiden tot een tekort aan natuurlijk opioïden en het put het glutathion gehalte uit, deze is essentieel voor het ontgiftingsproces, ontstekingen te beheersen en de darmgezondheid. Glutathion beschermt ook tegen schade bij neuronen, dus als de glutathion productie uitgeput wordt, worden de hersencellen niet goed beschermt en dit draagt dan weer bij aan meer stervende cellen.

Andere effecten van een te hoog glutamaat gehalte

  • Hoge hoeveelheden glutamaat kunnen ook de onvriendelijke bacteriën in de darmen verhogen en  bijdragen aan maagzuur problemen door een teveel aan maagzuur.
  • Te veel glutamaat kan leiden tot te veel acetylcholine, dit is ook een stimulerende neurotransmitter, door te veel acetylcholine kun je angstig worden en slapeloosheid, rusteloosheid en nervositeit krijgen.
  • Kwik in het lichaam wordt giftiger als er grote hoeveelheden glutamaat aanwezig is. Te veel glutamaat activeert ook kankercellen om meer tumorcellen te produceren en om te overleven. Heb je amalgaam vullingen en een teveel aan glutamaat dan heb je meer last van het kwik dan anderen.

Wat is GABA?

GABA, gamma-amino boterzuur, is de belangrijkste kalmerende neurotransmitter. De belangrijkste rol is de hersenen te kalmeren, alles langzamer te laten verlopen en je te ontspannen.

Een van de manieren waarop het dit doet is door de alfa-golven in de hersenen te verhogen. GABA is ook belangrijk voor spraak en taal. GABA is letterlijk de pauze tussen twee woorden in. Je hersenen gebruiken GABA om prikkels te verwerken. Zonder een goede GABA productie zouden gesprekken bestaan uit een waterval van zinnen, onduidelijke uitspraak en zouden we moeite hebben met het begrijpen van taal. (Als kind was ik een echte broddelaar, als ik ergens heel enthousiast over was  begreep men soms niets van wat ik vertelde, ik praatte heel snel, sprak de woorden half uit  en plaatste woorden ook door elkaar. Nu heb ik het nog als ik migraine heb, halve zinnen en woorden, ik hoor mijzelf dit zeggen maar krijg het toch niet goed mijn mond uit>overload aan glutamaat!))

Je spijsverteringskanaal zit vol met GABA receptoren, de samentrekking van de spieren van de darmen (de peristaltische beweging) is afhankelijk van GABA. Heb je obstipatie doordat je darmen stilliggen, dan is een GABA tekort hier verantwoordelijk voor. Je krijgt buikpijn en je ontlasting wordt niet naar de endeldarm afgevoerd.

GABA zorgt ook voor een gezonde hoeveelheid immuuncellen, IgA (antilichamen die je darmen en slijmvliezen beschermen tegen schadelijke indringers) dat betekent dat ze bijdragen aan een gezonde immuniteit.

Bij onvoldoende GABA krijg je klachten als:

  • nervositeit
  • angst
  • paniekaanvallen
  • agressief gedrag
  • verminderd oogcontact
  • a-sociaal gedrag
  • aandachtstekort
  • problemen met het focussen van het oog (dit zie je bij autistische mensen, als beide ogen naar binnen gericht zijn of waarbij de ogen horizontaal of verticaal heen en weer bewegen)
  • chronische pijnsyndromen
  • het kan ook bijdragen aan brandend maagzuur door dat GABA nodig is om het onderste deel van de slokdarm te reguleren.
  • en nog veel meer…

Een te laag GABA gehalte kan een rol spelen bij:

  • alcoholisme
  • drugsverslaving
  • het verlangen naar suiker en koolhydraten, omdat deze producten tijdelijk en kunstmatig de GABA verhogen, dus onbewust wordt je hierdoor aangetrokken. (mensen die zeggen verslavingsgevoelig te zijn, hebben dus een neurotransmitter en dan voornamelijk GABA probleem).

Uiteindelijk zorgen al deze producten voor een uitputting van de neurotransmitters en hierdoor zal het probleem niet opgelost worden.

Hypothalamus

Gamma-aminoboterzuur (GABA) zit bijna in elk deel van de hersenen, maar de hypothalamus bevat een heel hoog gehalte aan GABA receptoren.  

Een goed functionerende hypothalamus is essentieel voor vele functies:

  • slaapregulatie
  • lichaamstemperatuur
  • trek in eten
  • dorst
  • sexuele opwinding
  • verlangen
  • de activiteit van de hypofyse, de HPA-as(hypothalamus-hypofyse-bijnier as die de stressrespons reguleert) en het autonome zenuwstelsel.

De voornamelijke rol van hypothalamus is om de homeostase in het hele lichaam te onderhouden en als er niet genoeg GABA is zal dit niet gebeuren.

 

Sympathisch en parasympathisch zenuwstelsel

Net als alle neurotransmitters spelen GABA en glutamaat een essentiële rol in het reguleren van het autonome zenuwstelsel (stress respons systeem) en onderhoud het de balans tussen het sympathische en parasympathische zenuwstelsel. Te veel prikkelende neurotransmitters en we zitten in een sympathisch zenuw systeem modus en kunnen niet terugkeren in de parasympathische modus.

Dus, een tekort aan GABA kan een grote rol spelen in stoornissen van het autonome zenuwstelsel zoals:

  • bijnieruitputting
  • slapeloosheid
  • gevoelig zijn voor chemische stoffen
  • paniekaanvallen etc.

Het is cruciaal om te zorgen dat er voldoende GABA in je systeem is om deze condities te herstellen.

Je kunt glutamaat zien als het gaspedaal en GABA als de remmen van je systeem

De balans van GABA en Glutamaat

Als je te weinig GABA hebt is de glutamaat te hoog en vise versa. Dus als je GABA wilt verhogen, is het niet zaak het GABA zelf te verhogen, je moet je ook concentreren op het verlagen van glutamaat. Het doel is de balans tussen deze twee. Je kunt glutamaat zien als het gaspedaal en GABA als de remmen van je systeem. Ze zijn allebei even belangrijk.

Glutamaat (ook wel glutaminezuur genoemd) is eigenlijk de voorloper van GABA en een teveel aan glutamaat zou automatisch omgezet moeten worden in GABA. Dit is hoe de balans wordt onderhouden. Maar soms kan het lichaam de glutamaat niet goed omzetten in GABA door verschillende oorzaken en de glutamaat stapelt zich op tot een excessief hoge gehalte.

GAD enzym

Het omzetten van glutamaat naar GABA gebeurt met behulp van een enzym. Het enzym Glutaminezuur Decarboxylase (GAD) Je raad het al, door verschillende factoren wordt het enzym gedwarsboomd om zijn werk te doen.  

Men denkt dat problemen met het GAD enzym het onderliggende probleem is van een teveel aan glutamaat.

Er zijn verschillende oorzaken van een verstoorde GAD activiteit:

  • Het rubella virus (rode hond), wat in de BMR vaccinatie (14 maanden en herhaling op 9 jarige leeftijd) zit, kan de activiteit van GAD met 50% verlagen. Dit is een van de redenen dat kinderen tekenen van autisme vertonen direct na de vaccinatie, zoals bijvoorbeeld verminderde spraak en hersenfunctie.
  • Chronische virale infecties verstoren de werking van het GAD enzym en sommige bacteriën als de streptococcus floreren in een glutamaat omgeving. Veel kinderen met pandas en autisme hebben een infectie met streptokokken.
  • Het GAD enzyme wordt gegenereerd door de alvleesklier, dus problemen met de alvleesklier kunnen de productie van het GAD enzym verminderen. Mensen met Diabetes Type 1 produceren antilichamen tegen het GAD enzym, hierdoor kan de responstijd of de mogelijkheid om te converteren slechter worden.
  • Ook lood verstoort de activiteit van GAD. Lood remt ook een ander enzym af die betrokken is bij de heemsynthese route, dit zorgt voor een opstapeling van een intermediair die met GABA concurreert.
  • Sommige stoffen zoals allylglycine (een derivaat van glycine) hebben een sterke verminderende werking op GAD.
  • Om glutamaat om te zetten in GABA door middel van GAD heb je ook vitamine B6 nodig. Dus als je niet genoeg vitamine B6 hebt, zal er ook geen conversie plaats vinden. Veel mensen hebben een tekort aan vitamine B6.
  • Methylatie speelt ook, op verschillende manieren, een rol in de balans tussen GABA en glutamaat. Bijvoorbeeld, als er een verslechtering is in een methylatie pad, kan folaat niet gebruikt worden en kan het afgebroken worden tot glutamaat. Daarbij komt dat als je niet goed methyleert, je ook bacteriën of virussen niet kan onderdrukken of je kunt niet genoeg T-cellen maken die hen bestrijden. Dat betekent dat ze rond blijven hangen om het GAD enzym tegen te werken.
En nu wordt het ingewikkeld!

De methylatie kan slechter worden door een tekort aan voedingsstoffen, gifstoffen, genetische mutatie of Candida overgroei. Methylatie wordt ook sterk beïnvloed door de Krebs cyclus en vice versa, dus het probleem in deze cyclus kan ook de methylatie belemmeren en consequent de GABA productie. De Krebs cyclus kan verslechteren door Candida overgroei, maar ook door bacteriële overgroei. Als de methylatie is verslechterd, is het des te belangrijker om het glutamaat gehalte onder controle te houden.

De synthese van GABA is overigens ook afhankelijk van de Krebs cyclus, dus het is in meerdere opzichten essentieel dat dit systeem goed werkt. De Krebs cyclus kan op verschillende manieren verslechteren zoals een tekort aan vitaminen B of de aanwezigheid van zware metalen en gifstoffen van bacteriën of Candida.

Bovendien trekken glutamaat receptoren, naast glutamaat ook andere prikkelende stoffen in de cel waaronder de volgende:

  • Aspartaat (can also be converted into glutamate)
  • Aspartaam
  • Asparaginezuur
  • Glutamaat
  • Glutaminezuur
  • Glutamine
  • Mononatriumglutamaat (MSG)
  • Cysteine (Maar niet n-acetyl-cysteine, het bevat wel zwavel en te veel zwavel kan ook averechts werken, dus n-acetyl-cysteine zou met voorzichtigheid gebruikt moeten worden..)
  • Homocysteine

Elke van deze stoffen kan zich binden aan glutamaatreceptoren, hierdoor kan er een overmatige stimulatie ontstaan en dit draagt bij aan de onbalans van GABA en glutamaat.

Hoe meer glutamaat receptoren je hebt, hoe meer prikkelende stoffen er in de cellen getrokken kunnen worden.

Te veel Calcium

Om het nog gecompliceerder te maken, kan glutamaat zich binden aan zes andere receptoren in de hersenen, zoals de NMDA receptor, die helpt bij het leveren van calcium in de cellen en deze receptor speelt een vitale rol bij de geheugenfunctie en de synaptische plasticiteit.

Glutamaat en calcium veroorzaken samen een ontsteking van de neuronen die de vrijlating van ontstekingsmediatoren triggert.

Dus, als er een teveel aan calcium in je lichaam zit, om welke reden dan ook, dan zal dit bijdragen aan de onbalans van GABA en glutamaat. Het wordt een vicieuze cirkel die uiteindelijk zorgt voor neurale ontsteking en celdood.

Glutamaat wordt omschreven als een geweer en het calcium als de kogels

“Glutamaat wordt omschreven als een geweer en het calcium als de kogels”, zegt Dr. Mark Neveu, een voormalig president van de National Foundation of Alternative Medicine. Let wel, bij de activatie van de NMDA receptor zijn ook glycine, D-serine of D-alanine betrokken, wat betekent dat een van deze ook kan leiden tot meer instroom van calcium.

Magnesium en zink helpen bij de regulatie van het calciumgehalte. Maar als je meer dan 40 mg zink per dag neemt kan dit ook voor de vrijmaking van glutamaat van zorgen door de niet-NMDA receptor, let dus op met het gebruik van zink.

Als het calciumgehalte erg hoog is, kunnen andere kruiden of nutriënten gebruikt worden om het te verlagen, zoals:

  • Lithium orotaat
  • Boswellia of alsem (fytotherapie)
  • Lithium, net zoals jodium en boron, kunnen helpen om glutamaat te verlagen.
  • Als het calciumgehalte te hoog is kan het nodig zijn de inname van voeding met calcium te verminderen.
  • Magnesium kan GABA receptoren binden en activeren.

LET OP: Vitamine D verhoogt het calciumgehalte en een verhoogd calciumgehalte kan zoals eerder gezegd, leiden tot een verhoogd glutamaatgehalte, dus voorzichtigheid  is geboden bij vitamine D supplementatie.

Te weinig Calcium

Als je iemand hebt waar de GABA en glutamaat verhouding uit balans is en waarbij het calciumgehalte te laag is, adviseert Dr.Amy Yasko om brandnetel of kamille te gebruiken om het calciumgehalte te verhogen, dit werkt beter dan een calcium supplement. Vitamine K&D kunnen ook belangrijk zijn. Als er een calcium supplement wordt gebruikt, dan moet deze samen met magnesium worden gegeven, allebei in de citraatvorm, deze helpen om de activiteiten van de excitotoxine te reguleren.

Glycine

Glycine kan zowel remmend als prikkelend werken en bij mensen die tegen een teveel aan glutamaat aanhangen wordt het meestal prikkelend en dan moet worden vermeden.  

Red.; De remmende werking in de hersenen en ruggemerg is het meest bekend van glycine, maar de prikkelende werking bij mensen met teveel glutamaat wordt niet vermeldt. Dierlijke producten bevatten glycine, vooral botten. Je kunt dan beter geen bouillon getrokken van botten gebruiken en geen producten met gelatine. Je kunt ook plantaardig eten. Maar let op: Er zijn ook plantaardige producten met glycine: zeewier, spirulina (gedroogd), zaden, zonnebloempittenmeel (gedeeltelijk ontvet), sesammeel, Soja-eiwit isolaat (kalium type).

Glutathion bevat  glutamaat, dus als deze te hoog gedoseerd wordt in supplementatie kan dit bijdragen aan een teveel aan glutamaat.

Hogere gehaltes van iedere remmende neurotransmitter helpen om de hoge gehaltes van iedere prikkelende neurotransmitter te verlagen

Taurine voor meer GABA

Het aminozuur taurine verhoogt het GAD enzym en daarmee ook het GABA gehalte. Taurine is ook een remmende neurotransmitter en kan zich direct binden op de GABA receptoren, en kan dus helpen om de natuurlijke balans te reguleren. Hogere gehaltes van iedere remmende neurotransmitter helpen om de hoge gehaltes van iedere prikkelende neurotransmitter te verlagen. Je vind taurine in grote hoeveelheden in de hersenen en in hartweefsel, dit geeft aan hoe belangrijk het in deze gebieden is. Dierlijke eiwitten zoals vis en zeevruchten bevatten veel taurine, dus het is goed om deze toe te voegen aan je dieet. 

Wanneer beter geen taurine gebruiken?

Als je een tekort aan taurine hebt, bijvoorbeeld bij mensen die vegetarisch eten, kun je deze supplementeren, het beschermt je tegen het afsterven van neuronen. Maar er zijn een paar genetische polymorfismen (de CBS en SUOX genmutaties) waarbij taurine supplementatie een negatief resultaat kan geven. Dit komt doordat deze mutaties zorgen voor een teveel aan zwavel in het lichaam en taurine heeft een zwavel basis. Als iemand deze genmutatie geeft moet alle supplementen met veel zwavel vermeden worden en er ook geen zwavelhoudende voeding worden gegeten. Deze mutatie kunnen ook de ontgifting van ammonia verminderen. B6 en SAMe verhoogd de activiteit van deze genmutaties, dus je kunt dan ook deze stoffen niet supplementeren.

Doordat GABA omgezet kan worden in glutamine, wat dan omgezet wordt in glutamaat, kan taurine supplementatie bij sommige mensen zorgen voor een verhoging van het glutamaatgehalte. Dit komt dan niet door de taurine zelf maar door de GABA die weer glutamaat wordt.

We gaan nu meer de diepte in..het wordt steeds gecompliceerder, maar ook interessanter!

Hoe candida het GABA niveau beinvloed

Candida is een gist wat alanine produceert en deze gaat de strijd aan met taurine bij heropname in de nieren, dit zorgt ervoor dat er taurine verloren gaat in de nieren en het in de urine uit wordt gescheiden en in plaats van de opname van taurine wordt er dan beta-alanine opgenomen. Hierdoor kan er een tekort aan taurine komen waardoor er minder GABA activiteit is.

Taurine kan met magnsesium magnesiumtauraat vormen en als zowel taurine als magnesium uitgescheiden worden kan er een magnesium tekort ontstaan, hierdoor komt er een teveel aan calcium en ja, dus zoals we eerder gezien hebben, een teveel aan glutamaat.

Andere factoren waardoor er onvoldoende GABA is:

Serotonine

Serotonine is net als GABA een remmende neurotransmitter en je hebt het nodig om GABA goed te laten werken. Als je een serotonine tekort hebt dan kan, zelfs als je voldoende GABA hebt, de GABA niet goed remmend werken.

Vet

Om voldoende remmende neurotransmitters te maken  heb je een dieet met voldoende voedingsstoffen nodig. Dierlijke eiwitten en vetten spelen hier een heel belangrijke rol in de onbalans tussen glutamaat en GABA. Zonder voldoende vet kan er geen goede transmissie van welke neurotransmitter dan ook plaats vinden. En mensen die denken gezond te eten, eten vaak veel te weinig vet.

Schadelijke stoffen in voeding

Voeding met suiker, hele granen, alle voeding met veel zetmeel, caffeine, chocolade, kunstmatige zoetstoffen, kleur- en smaakstoffen, E-nummers en kunnen een tekort aan GABA veroorzaken of de transmissie verstoren.

Bij sommige mensen kunnen granen (inclusief volkoren granen) een vergiftigend effect op de hersenen waardoor een overmatige veel glutamaat in de hersenen komt. Een ketogeen dieet blijkt bij te dragen aan de GABA productie en is bijzonder helend bij de behandeling voor veel ziektebeelden waarbij men een teveel glutamaat heeft zoals beroertes en epilepsie. Daarom is een koolhydraatarm Paleo dieet een ideale manier om de balans tussen GABA en glutamaat te onderhouden. Wat leuk is om te weten is dat sommige vis, zoals makreel van nature een hoog GABA gehalte heeft.

Schadelijke stoffen in het milieu

Gifstoffen uit het omgeving zoals pesticiden en herbiciden, luchtvervuiling, zware metalen en chemicalien in de producten die je dagelijks gebruikt: Schoonmaakmiddelen, cosmetica, parfum, luchtverfrissers, persoonlijke verzorgingsproducten als shampoo, douchegel, zeep, wasmiddel en wasverzachter kunnen allemaal de werking en de productie van alle neurotransmitters verstoren of de aanmaak verminderen.

Zorg er dus voor dat je zo min mogelijk in aanraking komt met gifstoffen.  Zowel in je eten als in je omgeving. Eet biologisch en gebruik zoveel mogelijk natuurlijke producten. Betreft persoonlijke verzorging zou je alleen moeten gebruiken die je ook zou kunnen eten. Je huid neemt net als je mond stoffen op. Dit gebeurt binnen 26 seconden. Ook schadelijke stoffen kunnen dus op deze manier in je lichaam komen.

Supplementeren met GABA?

Heeft het zin om met GABA supplementen te werken? Bij sommige mensen wel, maar ook bij veel mensen niet. Veel mensen ervaren een stimulerend effect door deze supplementen, terwijl je juist het tegenovergestelde wilt bereiken. Dit komt doordat de GABA dan weer omgezet wordt in glutamine die op zijn beurt weer omgezet wordt naar glutamaat.

Dus supplementeren met GABA kan zorgen voor een verhoogt glutamaat.

Volgens Dr. Datis Kharrazian, een hersenexpert, heb je een lekkende darm als je enig effect hebt van een GABA supplement, dit kan dus zowel positief als negatief zijn. GABA is een grote molecuul die in principe niet door je bloed-hersenbarriere zou kunnen. Als het dat wel kan, dan is de bloed-hersenbarriere verzwakt door een lekkende darm.

De gifstoffen die door Candida gecreeerd worden stimuleren golven van glutamaat productie. Honderden andere gifstoffen kunnen zo’n zelfde golf als glutamaat activiteit produceren, inclusief schimmelgifstoffen, bacteriele gifstoffen, Lyme en andere biologische stoffen. Dr. Ricj Sponaugle, hersenexpert, stelt dat zelfs gifstoffen die door de bacterien in je mond worden vrijgelaten bij ontstoken tandvlees en tandvleesaandoeningen de glutamaat kan activiteit verhogen en dit kan tot een breed scala aan symptomen leiden,waaronder angst.

Dus dit is belangrijk om te onthouden: veel van de klachten van een Candida overgroei kunnen worden veroorzaakt door een teveel aan glutamaat. Wil je Candida aanpakken, dan dien je ook te kijken naar de glutamaat in de voeding en milieu.

Insuline

Glutamaat en insuline hebben een intieme relatie. Aan de ene kant zal glutamaat de vrijlating van insuline triggeren, wat betekent dat insuline dan het suikergehalte zal verlagen, maar suiker is nodig om glutamaat te reguleren in de synapsen. Dus als er een lage bloedsuiker is dan wordt de glutamaat verhoogd. Dit betekent dat hypoglycemie of een laag bloedsuiker kan zorgen voor zowel een hoge glutamaat gehalte als ook een verminderd vermogen om deze opstapeling te verminderen.

Daarom is het belangrijk om geen voeding te eten die insuline laat pieken. Zorg dat je bloedsuikergehalte stabiel. Dit is een essentieel element bij het in balans houden van GABA en glutamaat. Tegelijkertijd is de balans van je glutamaat een essentieel aspect om de insulinegehalte gezond te houden. Dit is belangrijk als je probeert af te vallen, je insuline resistentie hebt, bij diabetes Type 2, je dwangmatig overeet, obesitas en bij veel andere insuline gerelateerde condities. Nogmaals, dit geeft aan hoe het Paleodieet in deze gevallen  het meest helend is.

Sommige mensen hebben een genetische mutatie (VDR/Fok gen) waardoor het bloedsuikergehalte niet voldoende gereguleerd kan worden. Dr. Amy Yasko zegt dat er verschillende supplementen voor de alvleesklier zijn om bij deze gevallen te ondersteunen.

Medicijnen die je GABA receptoren beinvloeden

Er zijn veel medicijnen die gericht zijn op je GABA receptoren zoals bijvoorbeeld Ativan, Xanax, Klonopin, Valium, and Neurontin (Gabapentin). Deze medicijnen zien er qua chemische structuur hetzelfde uit als gamma-aminoboterzuur en ze passen dus zo in je GABA receptoren en kunnen deze kunstmatig stimuleren, maar ze verhogen niet de productie. Deze medicijnen pakken dus niet het onderliggende probleem aan: Dat er niet genoeg GABA wordt geproduceerd. Want er moet al enige GABA aanwezig zijn waar de medicijnen zich aan de receptoren van de GABA kunnen hechten. Als er heel weinig GABA is, hebben de medicijnen dus ook geen effect.

Daarbij komt dat iedere keer als er een kunstmatige stof wordt gebruikt om een neurotransmitter te stimuleren reageren de hersenen hierop door de productie van de neurotransmitter te verminderen. Want het denkt dan dat er voldoende neurotransmitters zijn. Dit zorgt dan weer voor een nog groter tekort. Dus ieder medicijn wat gericht is op GABA receptoren of die GABA of glutamaat manipuleert, zal de mogelijkheid om de balans te herstellen verminderen.

Sommige mensen hebben door een genetische aanleg  meer glutamaat receptoren  en hoe meer glutamaatreceptoren je hebt, hoe meer je op zult nemen. In dit geval zal je waarschijnlijk iemand zijn die altijd neigt naar een teveel aan glutamaat activiteit en zul je je leven lang je glutamaat inname moeten monitoren en onderhouden om overstimulatie te vermijden. Als er een teveel aan glutamaat in je systeem zit door en genetisch mutatie of methylatie probleem of andere oorzaak, dan zullen er ook meer glutamaat receptoren worden gegenereerd.

Het geldt voor alle neurotransmitters dat voldoende slaap essentieel voor een normaal functioneren, want slaaptekort zorgt ervoor dat neuronen de gevoeligheid voor neurotransmitters verliezen waardoor de communicatie slechter wordt.

 

Neuro-gifstoffen in de voeding

Een van de grootste bijdragers aan de onbalans in GABA en glutamaat is de aanwezig van excitotoxinen in het dieet. (Excitotoxinen zijn gifstoffen die werken op de neuronen in de hersenen.) Veel voeding, maar ook voedingssupplementen bevatten excitotoxinen (glutamaat, glutamisch zuur, glutamine, aspartaat/asparaginezuur en cysteine) of ze bevatten stoffen die het lichaam aanzetten om deze te produceren. Deze stoffen en voedingsmiddelen moeten vermeden worden door iedereen die probeert om de GABA en glutamaat in balance te krijgen en iedereen die neigt een teveel aan glutamaat te hebben.

Dr. Amy Yasko legt uit dat “excitotoxinen in voeding de neuronen onrustig maken tot op het punt waar ze ontstoken raken en beginnen te ontvlammen waardoor ze uitgeput raken en afsterven.” Dit geeft een breed scala aan neurologische symptomen die je ziet bij autisme, OCD, angst stoornissen, slapeloosheid, hyperactiviteit, nervositeit, agressief gedrag, rusteloze benen syndroom, Gilles de la Tourette, migraine, beroerte en meer. Excitotoxinen verhogen andere prikkelende neurotransmitters zoals norepinephrine, die deze symptomen verbindt.

Dr. amy Yasko vertelt ook aan ouders met kinderen die autisme hebben dat de eerste stap die ze kunnen zetten als ze haar herstel programma beginnen is om alle excitotoxische stoffen te verwijderen die glutamaat kunnen verhogen. Deze ene stap kan dramatische verbeteringen brengen bij kinderen met STIMS. Dit geeft aan hoe groot de impact van excitotoxinen op de hersenfunctie is.

.

Meest voorkomende bron van excitotoxinen

  • Mononatrium glutamaat (MSG). Hou er rekening mee dat MSG in heel producten voorkomt en ook producten waarin je het helemaal niet verwacht. Het zit in bijna al het bewerkte voeding, fastfood restaurants, het kan als bindmiddel in medicatie zitten, in supplementen, in infuusvloeistoffen, vaccins en in groeiverbeteraar op groenten en fruit (Auxigro)
  • Aspartaam (Nutrasweet)
  • Glutamaat en aspartaat komen van nature voor in tarwegluten, gehydroliseerde gist en melkcaseine ( wat betekent dat elk zuivel product wat caseine bevat voor sterke klachten kan zorgen, maar vooral kaas, omdat dit een geconcentreerde vorm van caseine is.)

Andere voedingsmiddelen die een bron zijn excitotoxinen:

  • gehydroliseerd eiwit, hydroliseerd havermeel of alles wat gehydrolyseerd is
  • natriums caseinaat
  • calcium caseinaat
  • dinatriumcaseïnezuur
  • geautolyseerde gist, gistextract of alles wat geautolyseerd is
  • gelatine, glutaminezuur
  • carageenan of plantaardige gom, guargom
  • bouillon, kombu extract
  • alles met mout, maltodextrine,
  • veel kant en klare kruidenmixen
  • soja extract, soja-eiwit of soja eiwit concentraat, wei eiwit, wei eiwit concentraat of isolaat

De woorden natuurlijke smaak of natuurlijke smaakstoffen betekenen meestal: bevat MSG of een andere excitotoxine, want ze worden gebruikt om je smaakpapillen te stimuleren en op een kunstmatige manier de smaak te versterken.

Andere voedingsstoffen die excititoxinen bevatten die schade aan zenuwen toe kunnen brengen zijn:

  • alles wat gefermenteerd is
  • versterkte eiwitten of ultra gepasteuriseerde eiwitten of vitaminen verrijkte eiwitten
  • maisstroop
  • bodybuilder eiwit formules of proteine formules, ook de plantaardige
  • karamelsmaakstof of kleuring
  • melkpoeder (ook babymelkpoeder)
  • ei vervangers
  • maizena en sommige merken tortillachips naturel
  • citroenzuur als deze gemaakt is van mais
  • sommige merken vleeswaren
  • de meeste conserven
  • pectine
  • groenten op zuur
  • al het bewerkte voedsel
  • vlees in de supermarkt wordt vaak geinjecteerd met stoffen die neurotoxisch zijn
  • tahoe of ander gefermenteerde sojaproducten

Ieder voedingssupplement dat glutamine bevat.Glutamine wordt vaak aanbevolen om de darm te helen en GABA te verhogen, maar het zal in eerste instantie glutamaat verhogen en als je glutamaat niet om kan zetten naar GABA door een van de vele redenen die hierboven zijn genoemd, dan krijg je alleen maar een overschot aan glutamaat. Iedereen die een probleem heeft met teveel glutamaat zou supplementatie met glutamine moeten vermijden. Glutamine en glutamaat worden weer omgezet in elkaar.

Het kan een kwestie zijn van de sterkte. Bijvoorbeeld ik kan af en toe boter of yoghurt eten zonder glutamaat problemen te krijgen, maar als ik wei eiwitten consumeer heb ik meteen teveel glutamaat. Dit komt doordat het glutamaatgehalte in wei eiwitten veel geconcentreerder is dan in boter of yoghurt. Alles wat een geconcentreerde hoeveelheid glutamaat bevat geeft veel sneller problemen dan iets dan minder sterk is.

Bottenbouillon, wat aanbevolen wordt voor het helen van de darmen bevat veel glutamaat, vooral kippenbotten. Ik krijg bijvoorbeeld direct migraine als ik een slokje bottenbouillon neem die lang heeft getrokken.  Naast glutamaat bevat de bouillon ook veel histamine, de combinatie van veel histamine en veel glutamaat kan distraseus zijn.

Slowcooking, vlees heel langzaam garen verhoogd ook het glutamaat gehalte.Sommige mensen kunnen wel vlees verdragen maar geen vlees  met bot. Kipfilet gaat dus wel, maar een kippenpoot niet. Dus je kunt experimenteren of vlees met bot bij jou meer klachten geeft dan vlees zonder bot. 

Voedingsmiddelen met hoog gehalte glutamaat

Voedingsmiddelen die een heel hoog gehalte glutamaat hebben zijn:

  • Parmezaanse kaas
  • Roquefort
  • tomatensap
  • grapefruitsap
  • erwten

Middelhoog in glutamaat:

  • walnoten
  • paddenstoelen
  • broccoli
  • tomaten

Lager gehalte

  • kip
  • aardappels

 Als je alle producten met een hoog glutamaatgehalte weglaat hoef je misschien niet de gezonde producten als broccoli, walnoten en kip te laten staan. Als je glutamaatgehalte echt heel hoog is dan geven deze voedingsmiddelen ook een probleem.

Proteinepoeders en aminozuur forumules zijn rijk aan glutamaat. Als je aminozuren als leucine, isoleucine en valine in grote hoeveelheden neemt kunnen ze excitotoxisch werken.

Andere factoren die bijdragen aan de onbalans 

Pyroluria is een genetisch verstoring die zorgt voor een abnormale synthese van hemoglobine. Het is een vrij onbekende aandoeningen grote kans dat je huisarts er nog nooit van heeft gehoord. in de orthomoleculaire geneeskunde is het een erkende aandoening. Door deze aandoening kun je een tekort aan B6 en zink krijgen, allebei heel belangrijk voor de productie van GABA en het reguleren van glutamaat. Als je pyrularia hebt, kan dit direct bijdragen aan de onbalans van GABA en glutamaat.

Chronische stress heeft heel veel invloed op een tekort aan GABA en andere remmende neurotransmitters.  GABA en serotonine moduleren het stress respons systeem, mits er voldoende aanwezig is. Ze helpen het lichaam en geest in een parasympathische staat te houden totdat de stress over is. Maar als de stress nooit overgaat, heb je constant GABA en serotinine nodig en krijg je hier een tekort aan. Wil je GABA verhogen, zorg dan dat je stress verminderd.

Kindermishandeling of trauma verlaagt ook GABA receptoren, waardoor er minder GABA werkzaam is. Mensen die misbruik overleven hebben vaak ook minder serotonine en dopamine.

Vitamine K

Vitamine K is ook erg belangrijk omdat het zorgt voor een gezonde calcium stofwisseling, het reageert met glutamaat en calcium om de calcium bij de botten en tanden af te leveren, het voorkomt een opstapeling van calcium. Een opstapeling zorgt voor celdood.Vitamine K is een vet-oplosbare vitamine, alleen wordt het niet zoals andere vetoplosbare vitaminen in het lichaam opgeslagen en dus moet je zorgen dat je het dagelijks binnenkrijgt via voeding. Vitamine K wordt ook geproduceerd als de goede darmbacterien groene bladgroenten verteren, maar als er een dysbiose is en je geen groene bladgroenten kunt verdragen, zal je ook niet voldoende vitamine K kunnen produceren waardoor je een tekort kunt krijgen.

De alvleesklier gebruikt veel vitamine K om suiker te reguleren. De alvleesklier is heel kwetsbaar voor de opstapeling van glutamaat en andere excitotoxinen, hierdoor zal de regulatie van suiker verminderen. Zoals ik al eerder zei kan een teveel of te weinig insuline of glucose bijdragen aan een teveel aan glutamaat. Daarom is de balans tussen GABA en glutamaat zo belangrijk voor je gezondheid van de alvleesklier.

L-theanine is een stof om GABA te verhogen. Het is onderdeel van het populaire LTO3 als alternatief voor Ritalin bij kinderen met ADHD.

L-theanine is een glutamaat analoog, dat betekent dat als je in de categorie valt van mensen die problemen hebben met het converteren van glutamaat naar GABA dit kan leiden tot een teveel aan glutamaat in plaats van meer GABA. De stof wordt uit groene thee of uit paddestoelen gehaald, het kan sporen van caffeine of schimmels bevatten die voor problemen kunnen zorgen. Voor sommige mensen werkt L-theanine, voor anderen niet.

Als je een teveel aan glutamaat hebt moet je heel voorzichtig zijn met supplementen.

Bedenk dat je de glutamaat en GABA in balans wilt brengen, niet om glutamaat in zijn geheel te vermijden, want je hebt het ook nodig.

Het is erg ingewikkeld om met neurotransmitters te werken en kan het beste gedaan worden onder begeleiding van een therapeut. Met bovenstaande informatie kom je al een heel eind, maar het kan ook verwarrend werken. En de ontwikkeling en kennis over neurotransmitters blijft groeien dus ook de informatie in deze blog kan nog aangepast worden.

 

Bronnen:

Abshire VM1, Hankins KD, Roehr KE, DiMicco JA. Injection of L-allylglycine into the posterior hypothalamus in rats causes decreases in local GABA which correlate with increases in heart rate. Neuropharmacology. 1988 Nov;27(11):1171-7.

  1. Amoreaux WJ, Marsillo A, El Idrissi A. Pharmacological characterization of GABA receptors in taurine-fed mice. J Biomed Sci. 2010;17 Suppl 1:S14

El Idrissi A, L?Amoreaux WJ. Selective resistance of taurine-fed mice to isoniazide-potentiated seizures: in vivo functional test for the activity of glutamic acid decarboxylase. Neuroscience.2008 Oct 15;156(3):693-9.

Richard W Olsen and Timothy M DeLorey. GABA Synthesis, Uptake and Release – Basic Neurochemistry. 1999

http://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK27979/

Todd D. Prickett and Yardena Samuels. Molecular Pathways: Dysregulated Glutamatergic Signaling Pathways in Cancer. Clinial Cancer Research August 15, 2012 18; 4240

Dr. Amy Yasko, Autism: Pathways to Recovery. Neurological Research Institute, LLC 2004, 2007, 2009

Dr. Rick Sponaugle. Anxiety Disorder Causes

http://sponauglewellness.com/wellness-programs/anxiety/anxiety-panic-disorder-causes/

Dr. Datis Kharazzian. The Gut Brain Axis. http://digestionsessions.com/dr-datis-kharrazian/

Richard W Olsen and Timothy M DeLorey. GABA Synthesis, Uptake and Release http://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK27979/

Möykkynen, Uusi-Oukari M, Heikkilä J, et.al. Magnesium potentiation of the function of native and recombinant GABA(A) receptors. Neuroreport. 2001 Jul 20;12(10):2175-9.

Contrusciere, Paradisi S, Matteucci A, Malchiodi-Albedi F. Neurotox Res. 2010 May;17(4):392-8. doi: 10.1007/s12640-009-9115-0. Epub 2009 Sep 15. Branched-chain amino acids induce neurotoxicity in rat cortical cultures.http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/19763733

 

 

 

Wat kun je verwachten bij de Lentedetox?

Er zijn vele manieren van ontgiften en veel mensen denken bij het woord ‘Detox’ aan en week lang alleen maar sapjes drinken en honger lijden. Maar dat hoeft helemaal niet. Waar het bij een detox omgaat is je te ontdoen van opgeslagen gifstoffen in je lichaam. Dit kun je op een milde manier doen, door je geen gifstoffen meer te eten en je zelf te voeden met voedingstoffen die helpen ontgiften. Bij de Lentedetox van Apta Voedingsadvies eet je gezond, je eet voornamelijk groenten en fruit en je mag deze week één keer vis eten. Ook mag je couscous, rijst en aardappel, of zoete aardappel, net wat je zelf wil. 

Twijfel je of je lichaam wel een detox nodig heeft, lees dan hier verder. 

Klik hier om het boek te bestellen

Het ontbijt bestaat uit sap, smoothie of muesli.

De lunch is een grote salade (eet tot je echt vol zit!)

Het avondeten is voornamelijk vegetarisch, 1x mag je vis (maar het hoeft niet als je dat niet wilt)

Een greep uit de recepten in de Startersgids waar we met de Lentedetox mee werken: 

  • Aardbei smoothie
  • Rauwe Muesli
  • Groeni tropicali – Spinazie met mango smoothie (verrassend lekker!)
  • Versgeperst sap met munt en kaneel
  • Pina Colada smoothie
  • Geroosterde venkelsalade ( Neutraal )
  • Gevulde rode paprika’s  ( Neutraal )
  • Maiskolf met salade ( Mais, Neutraal/Koolhydraten)
  • Volkoren pitabroodjes met salade ( Koolhydraten)
  • Geroerbakte gember vis ( Vis Eiwit)
  • Thai roerbak met rijst ( Rijst Koolhydraten )
  • Vegetarische  curry met salade ( Neutraal Groenten)
  • Geroosterde Mediterrane groenten ( Neutraal Groenten)
  • Salsa dip
  • Paddenstoelen paté
De startersgids voor de lentedetox, boordevol informatie om je detox tot een succes te maken!

Als je de startersgids aanschaft krijg je toegang tot de geheime facebook groep.

Deze start op 18 april. Wees er dus snel bij!

Na deze datum kun je je niet meer aanmelden voor de begeleiding.

Klik hier

GAPS basis stoofpot histamine intolerantie

Bij het GAPS dieet ga je door verschillende fases, in de eerste fase mag je alleen bouillon met groenten en vlees, in de tweede mag je er o.a. eieren aan toevoegen en mag je beginnen met stoofpotjes. Een verademing na dagenlang zacht voedsel te hebben gegeten.

Nu is het met de GAPS stoofpotten voor histamine intolerantie anders dan de normale GAPS recepten. Net zoals de bouillon laat je een stoofpot minder lang garen om te zorgen dat er minder histamine vrij komt.

Met stoofpotten kun je heerlijk variëren en echt heerlijk eten, al vind ik een goeie soep, gemaakt van een goede bouillon, ook heerlijk! Wat je moet weten is dat een GAPS stoofpot nog geen stoofpot is zoals wij deze kennen, gemaakt van voornamelijk riblappen met wat groenten. Een GAPS stoofpot bestaat uit 500 gram vlees (kip of rund) en 10- 12 koppen groenten met daarbij veel vocht, meer dan een normale stoofpot.

Hierdoor houdt het midden tussen een soep en de traditionele stoofpotten. Je laat het dus maximaal 2 uur sudderen (in plaats van 6-8 uur bij een normaal GAPS dieet).

GAPS = goed vet

Om een goede GAPS  stoofpot te maken heb je goed vet nodig. Het liefst dierlijk vet omdat deze het makkelijkst door het lichaam opgenomen wordt en zo het snelste heelt. Goed dierlijk vet is rundervet: ossewit(liefst wel biologisch ), eventueel zelf te maken van een stuk rundervet van de bioslager, kippen-vet (in de kippensoep), en als je zuivel kunt verdragen ghee (geklaarde boter). Visolie is ook heel goed voor je, maar dat gebruik je niet bij de bereiding van je eten.

Plantaardige goede vetten zijn kokosolie, olijfolie, palmolie (gebruik liefst alleen Natudis palmolie, deze komt van duurzame plantages) en notenolie.

 

GAPS Stoofpot

Een GAPS stoofpot maken gaat anders in zijn werk dan een normale stoofpot waar je eerst het vlees op hoog vuur dichtschroeit en daarna het vocht erbij doet. Het dichtschroeien geeft namelijk knapperige randjes aan het vlees en deze kunnen belastend werken voor de gevoelige darmen in deze fase.

Bij een GAPS stoofpot bak je eerst het vlees (bijvoorbeeld rundergehakt, runderlappen,blokjes kip) in lekker veel dierlijk vet of, voor oosterse gerechten(vind ik zelf erg lekker),  kokosolie. Kijk wel even hoe je reageert op kokosolie. Met kip is kokosolie lekker en  rundvlees is lekker met ossewit.  Bak het vlees op middelhoog vuur gaar, vermijd donkerbruin en knapperige randjes.

Als je vlees gebakken is voeg je behoorlijk wat groenten toe. De verhouding is 10 tot 12 koppen groenten op 500 gram vlees. Ik geef niet in grammen weer omdat groenten verschillend massa gewicht hebben en je met koppen het beter kunt meten.

Als je groenten in de pan zitten, voeg je water toe tot alles bedekt is met ongeveer 5 cm water. Dat is meer water dan een normale stoofpot, een GAPS stoofpot zit tussen een soep en een stoofpot in. Maar vervang in de tweede fase de soep nog niet. Je moet nog steeds veel soep eten. De soep is je helende component.  Je kunt in fase 2 de helft van je maaltijden uit soep laten bestaan. Soep in een thermosfles is handig, dan kun je steeds tussendoor wat slokjes nemen, ook onderweg.

Laat de stoofpot pruttelen tot de groenten en vlees zacht zijn. Probeer iedere dag een nieuwe groenten uit, dan weet je wat werkt voor jou en wat niet.

Zoals je zult zien is de courgette in deze fase nog geschild en zonder zaadlijst. Als je deze stoofpot goed verdraagt, kun je uitproberen hoe je darmen reageren op courgette met schil en zaad. Stap-voor-stap.

Gebruik bij de broccoli alleen de roosjes, de steel kan problemen geven omdat deze  veel vezels bevat.

Basis kipstoofpot recept

Met dit basisrecept kun je zelf gaan variëren, gebruik verschillende groenten en kruiden om de soep je eigen te maken.

Ingrediënten

  • 2 flinke eetlepels kokosolie
  • 1 courgette, geschild en ontdaan van de zaadlijst, in blokjes
  • 6 wortels, in stukjes
  • 1 flespompoen, geschild en in blokjes
  • 1 venkelknol in stukjes
  • halve broccoli in stukjes, alleen de roosjes
  • een goede hand vol verse gehakte peterselie
  • 1 takje rozemarijn, gehakt
  • 1 eetlepels verse tijm
  • 2 eetlepels verse salie, gehakt
  • 1 kilo biologische kippendijen, met huid en botten
  • water of kippenbouillon
  • zeezout

Bereiding

  1. Smelt de kokosolie in een stoofpot. Voeg de groenten toe en schep ze om zodat ze goed bedekt zijn met een laagje olie.
  2. Leg de kippenpoten op de groenten. Voeg zoveel water of zelfgemaakte kippenbouillon toe zodat de groenten en kip 5 cm onderwater. Voeg zout naar smaak toe.
  3. Dek af en sudder 2 uur. Tot alles heel gaar en fluweelzacht is.
  4. Verwijder de huid en bot van de kippenpoot en doe het vlees terug in de pan. (bewaar de botten voor het maken van kippenbouillon)

Bij het serveren kun je er nog eidooier aan toevoegen of zacht gekookt ei, voor meer voedingswaarde.

Basis runderstoofpot recept

Ingrediënten

8 personen

  • 1,5 kg runderstoofvlees, naar keuze
  • 3 flinke eetlepels ossewit
  • 1 liter zelfgemaakte runderbouillon, zonder zout
  • 2 grote uien, grof gehakt
  • 1 teen knoflook, gehakt
  • 1 laurierblad
  • 1 theelepel rozemarijn
  • 2 theelepels zeezout
  • 3 grote knolrapen of 1 koolrabi
  • 6 grote wortels
  • 3 stelen bleekselderij
  • 150 gram doperwtjes (diepvries of vers)
  1. Breng de bouillon op hoog vuur aan de kook, voeg ui en knoflook toe en zet het vuur laag om te sudderen.
  2. Snij ondertussen het rundvlees in blokjes, en bak ze dicht in ossewit. Laat geen knapperige randjes ontstaan, zet het vuur middelhoog.
  3. Als de uien helemaal zacht gekookt zijn, pureer ze dan met een staafmixer in de pan.
  4. Voeg het vlees toe, het laurierblaadje, de rozemarijn en het zout. Laat het 30 minuten sudderen tot het vlees zacht begint te worden.
  5. Schil ondertussen de knolrapen of koolrabi, want de schil is erg bitter. Schil ook de wortels. Snijd alles in blokjes van 2 cm.
  6. Als het vlees zacht wordt, na ongeveer een anderhalf uur, voeg je alle groenten toe, behalve de doperwten. Sudder nog 15 minuten tot de groenten zacht zijn.
  7. Voeg de doperwten toe, als ze nog bevroren zijn zet je het vuur even hoger om het weer terug aan de kook te krijgen.
  8. Sudder nog 5 minuten tot de doperwten zacht zijn.

Heb je stoofpot over, vries deze dan in 1 persoons porties zodra de stoofpot is afgekoeld.

 

Courgettebrood

Dit broodrecept, zonder granen, met courgette komt uit het boek Paleorevolutie. Het is een gluten- en zuivelvrij brood op basis van amandelmeel, zaden en eieren.  Echt een smakelijk sappig broodje, eigenlijk smaakt het meer naar cake dan naar brood vanwege de vele eieren die er in zijn verwerkt. De Paleo eetwijze is gebaseerd op het oerdieet, een dieet zoals de jagers in de oertijd aten, er worden geen granen gegeten, ook geen rijst. Dit dieet werkt erg goed bij mensen een graanvrij dieet moeten volgen vanwege darmproblemen. Het verschil met een koolhydraatarmdieet en het Paleodieet is het ontbreken van zuivel. Daar waar je je bij een koolhydraatarmdieet je verzadiging kunt halen uit vette yoghurt, kwark en kaas, doe je dit bij het Paleodieet met noten.

Dit heeft voor- en nadelen. Het is goed om je darmen te resetten, het Paleodieet is gluten-, granen- en lactose vrij. Omdat bij het Paleodieet veel wordt gewerkt met amandelmeel en noten moet je wel oppassen dat je dit niet teveel gebruikt omdat je dan ook veel omega-6 vetzuren binnen krijgt. Het beste is, zoals met elk dieet, de focus te leggen op groenten. Gebruik voldoende vet: kokosolie, boter of olijfolie, hierdoor zul je sneller afvallen. En zorg vol verzadiging met eieren, vlees en vis. Ga niet helemaal loos op de eiwitten, je eet verhoudings gewijs wel meer eiwitten dan in een normaal dieet, maar ik zeg het maar nog een keer: focus op groenten en daarbij een eiwitbron als vlees, vis of eieren. Als je te weinig groenten eet, krijg je geen vezels binnen en raak je verstopt. Daar kun je dan wel weer psylliumvezels of lijnzaad met veel vocht bij nemen, maar verkomen is beter dan genezen.

Ik vind de paleoeetwijze erg smakelijk, in het begin had ik moeite met het laten staan van zuivel. Kaas vond ik persoonlijk niet moeilijk, wel de yoghurt en room. Maar daar leer je trucjes op, ik maak nu de heerlijkste kokosroom chocolade mousse, of toetjes met chiazaad.

Dit recept wat ik vandaag maakte is erg makkelijk. De maatvoering is grotendeels in eetlepels, je mengt de droge en natte ingredienten in aparte kommen, roert het daarna door elkaar et voila!

Wil je je eens goed inlezen op de hele theorie van het oerdieet dan kan ik je van harte het boek Oerslank van Yvonne van Stigt aanbevelen. Een zeer informatief boek over het oerprincipe, er staan geen recepten in en het gaat niet over afvallen an sich, maar over wat gezonde voeding is en vooral hoe het lichaam werkt.

Een sneetje met avocado en pesto, zo simpel en zo lekker!

Courgettebrood

Ingredienten

  • 170 gram amandelmeel
  • 2 el kokosmeel
  • 4 el gebroken lijnzaad (koop ze heel en maal ze zelf, anders worden ze ranzig en komt er een zuur vrij wat niet gezond is)
  • 2 el chiazaadjes
  • 1/2 tl Keltisch zeezout
  • 1,5 tl baksoda
  • 5-6 eieren (afhankelijk van de grootte)
  • 60 ml (4 el) kokosolie, gesmolten
  • 1 el honing
  • 1 el appelazijn
  • eventueel zonnebloempitten of andere noten/zaden om te garneren. Ik deed er pompoenpitten op.
  • Bereiding

Bereiding

  1. Verwarm de oven voor op 170 graden Celcius
  2. Meng het amandelmeel, kokosmeel, lijnzaad, chiazaadjes, zout en baksoda in een grote beslagkom
  3. Voeg daarna de eieren, kokosolie, honing en azijn toe
  4. Mix met een handmixer (of in een keukenmachine) tot een egaal beslag.
  5. Stort het beslag in een ingevette of met bakpapier beklede cakevorm van 25 cm
  6. Versier de bovenkant eventueel met pompoenpitten of zonnebloempitten
  7. Bak in ongeveer 35 minuten goudbruin, of tot er een houten prikker schoon uit komt
  8. Laat helemaal afkoelen en bewaar daarna in een gesloten plastic zak
http://voedingsadviesrotterdam.nl/courgettebrood/

Je kunt bij het recept ook varieren met noten en rozijnen, gooi gewoon een handje door het beslag.
Lekker als tussendoortje of snack.
Als je deze informatie nuttig vond zou ik je steun op prijs stellen (zonder extra kosten voor jou) Kijk op mijn online boekwinkel voor boeken over gezonde voeding en e-books met methodes voor je gezondheid . Ik werk met affiliatemarketing, ik krijg een kleine commissie als je via mijn website producten besteld. De opbrengsten hiervan gaan naar het onderhoud van de website. Je vind de boeken en e-booken op de homepage onder het kopje Boeken en E-books

De eerste tien dagen GAPS

Al jaren eet ik low carb/Paleo maar de  afgelopen anderhalf jaar, nadat ik een burnout had gehad en weer terug aan het werk ging en ik in eerste instantie geen eten meer wilde maken, wilde het me niet lukken om me aan het Paleo principe te houden. Door mijn burnout had ik veel behoefte aan koolhydraten (lees: serotonineboost) en at ik zo langzaam aan steeds meer brood, totdat ik merkte dat ik dagelijks ontbeet met brood. En ik ’s avonds op de bank drie of vier koekjes at. Op zich niet alarmerend, maar voor mij weet ik dat het niet goed valt en ik me er uiteindelijk niet beter op voel. Laat staan mijn liefje die zich naast mij op de bank nestelt terwijl mijn darmen borrelen door die rottige koekjes, haha. Ik wist beter en ik moest beter, dus ik deed uiteindelijk beter..

Na al die jaren Paleo te hebben gegeten, waarna de dip volgde, ben ik nu eindelijk voor het eerst volledig het GAPS dieet gaan proberen. Ik heb de eerste tien dagen intro achter de rug en eet nu, naast veel gekookte groenten en kip en bottenbouilon, weer meer gebakken producten. Zonder zuivel, zonder suiker, zonder granen. De reden dat ik nu toch met GAPS aan de slag ben is, dat ik denk dat dit mijn darmen beter reset dan als ik het Paleodieet zou volgen. De introductie weken zijn het belangrijkste stuk van de verandering en heling. Ik wil mijn darmen en lichaam resetten om de histamine gevoeligheid te verminderen. Nu is het in eerste instantie tegenstrijdig dat ik dit met het GAPS dieet wil doen omdat hier veel gefermenteerde producten in gebruikt worden. Maar ik heb het zuurkoolsap en homemade yoghurt vervangen door probiotica die verdragen wordt door mensen met histamineintolerantie. Door veel bottenbouillon en gelatine te consumeren en goed te letten op alles wat een histaminereactie geeft, hoop ik alle prikkels beter te kunnen verwerken.

Maar nu dient zich het volgende probleem aan: Ik heb het idee dat ik veel gevoeliger reageer op histamine in voeding. De eerste week leek het wel of alles een reactie gaf. Een bouillon die net iets langer dan 2 uur had getrokken gaf meer slijm, en als ik de bouillon uit de vriezer haalde om het ’s middags te gebruiken, werd het erger, ieder uur telde. Ik had ook in een latere fase een runderstoofpot gemaakt met kaneel en gember. Maar daar kreeg ik meteen jeuk in mijn oren en gehemelte van. Ik vroeg me af of ik nu meer reageerde en gevoeliger was dan voorheen of dat ik veel meer registreerde doordat ik me er zo bewust van was.

Ik denk beide, want ik kan me niet herinneren dat ik reageerde op kaneel, of peper. Voor zover ik wist waren chocolade, frambozen, gerookte vis en oude kaas triggers. Maar nu leek het of ik ook andere verwarmende kruiden erbij waren gekomen.

Ik ging googelen en kwam bij mygutsy.com, waarin Caroline van de blog ook vertelde dat ze gevoeliger was geworden. Gelukkig ben ik lang niet zo gevoelig als zij, maar waar ik nu mee zit is dat ik niet meer zo veel durf te eten. En dat is op zich goed. Voorheen at ik redelijk wat, ik hield wel rekening met histamine rijke voeding, weinig suikers, weinig gluten, geen zuivel, wel probiotica. En ik had, sinds mijn 42ste en de overgang zich voorzichtig aandiende, standaard twee keer per maand migraine bij de hormoonschommelingen en daarnaast ook nog als ik iets verkeerds had gegeten.

Nu herken ik de werking van ieder product. En blijkt mijn lijst van producten waar ik gevoelig voor ben veel groter te zijn dan ik dacht. Ik denk dat je met een eliminatiedieet, (wat de introfase van het GAPS dieet wel is,  je voegt langzaamaan steeds meer voeding toe en kijkt hoe je lichaam er op reageert), heel zinnig is. Je leert meer van je lichaam.

Ik heb de introductie fases in 10 dagen doorlopen, het kortste wat mogelijk is, je kunt naar een volgende fase als je geen diarrree hebt. Ik heb helemaal geen diaree gehad en ging juist prima naar de w.c. Mijn lichaam was zichtbaar superblij dat ik weer back on track was! Want de afgelopen 1,5 jaar was mijn ontlasting een beetje pruttig. Niet het voorbeeld van goede smaak zeg maar. Tijdens de eerste dagen was de ontlasting heel donker van kleur. Ik had hoofdpijn en kreeg uiteindelijk migraine. Alle gifstoffen kwamen eruit. Joehee! Nu is mijn ontlasting nog steeds donkerder dan voorheen en ziet het er goed uit en het stinkt ook haast niet. Dus ik vloog door de dagen heen. Steeds een stapje verder. Maar ik waag me voorlopig niet aan gefermenteerde producten, want van het idee alleen als gaan mijn oren jeuken.

Wat ik in de intro-dagen at:

  • Bouillon van kip of rund met wortel, bloemkool, prei, pompoen en/of courgette.
  • Zacht gebakken kip met dezelfde groenten en wat kruiden als basilicum, peterselie, dille, koriander, alles vers.
  • Omelet met dezelfde groenten.
  • Runderstoofvlees, klein beetje, bij een teveel werd het te zwaar verteerbaar en voelde ik mijn hoofd prikken.
  • In de middag een appel, of twee vijgen (dat is niet de bedoeling, maar ik hunkerde naar iets knapperigs en rauws!)

Reacties: Ik kreeg meer slijm, loopneus, jeuk in mijn oren bij:

  • Dragon, kaneel, peper.
  • Te veel vlees
  • van het stukje cake wat ik gesnoept had (foei!, eigen schuld, dikke bult!)

Na de introdagen was ik blij dat ik de Full GAPS kon gaan doen en ik bijna weer kon eten zoals ik vroeger gewend was, met dat verschil dat ik nu veel meer gekookte groenten eet en zacht gebakken groenten. Ik ben nog niet aan rauwe groenten begonnen. En beperk mijn dieet tot toegestane histaminearme producten en geen nachtschaden.

Naast de voeding neem ik probiotica, quercetine, vitamine C, omega 3, vitamine D en borage-olie.

 

Meer vezels, zonder brood

Je kunt deze blog ook afluisteren. Handig voor blinden en slechtzienden, of als je geen zin hebt om te lezen.

Deze week was er bij de Keuringsdienst van Waarde een aflevering over volkorenbrood en over hoe de meeste bruine broden eigenlijk witte broden zijn met een bruin kleurtje. Met andere woorden, met bruin brood krijg je net zoveel vezels binnen als met wit brood: weinig dus. Nu ben ik geen voorstander van brood als bron van vezels, er zijn genoeg andere manieren om je vezels binnen te krijgen.

Daarnaast is het zo dat als je darmen niet goed werken, je het prikkelbare darm syndroom (PDS) of andere darmziekten hebt, vezels, zeker vezels uit volkorenbrood, veel te prikkelend werken. Je darm kan de tarwezemelen niet goed aan en zal er eerder van achteruit gaan dan vooruit. Als je lief wilt zijn voor je darmen dan is het beter helemaal geen tarwe te eten. Neem dan liever haverproducten.

Wat zijn vezels?

Vezels zijn complexe koolhydraten en zitten o.a. in volkorenproducten, noten, bonen en zaden. Ze zijn samengesteld uit complexe suikermoleculen die veel tijd en energie nodig hebben om te verteren in simpele suikers die je lichaam nodig heeft als brandstof.

Vezels zijn, om het duidelijker te maken, de onverteerbare delen van planten. Het zijn de vliesjes van de tarwekorrel, de harde nerven in bleekselderij, het knapperige van de appelschil, het vliesje van zaden. Vezels beschermen tegen hartziekten, kanker en spijsverteringsproblemen. Het ligt aan de soort vezels (ja, er zijn meerdere soorten) of ze ook helpen bij de cholesterol, gewichtscontrole en bloedsuikerregulatie.

Over het algemeen krijgen de meeste mensen te weinig vezels binnen, ongeveer de helft van wat goed zou zijn. En het eten van een bruine boterham, als dit geen volkoren is, helpt ook niet. Geadviseerd wordt 25 tot 30 gram vezels per dag te eten.

Met deze 13 tips kun je je vezelinname op peil kunt houden zonder brood te eten:

  1. Eet elke dag twee appels. Appels bevatten pectine, dit is  een wateroplosbare vezel die je een vol gevoel geeft en langzaam verteert. 5 gram pectine is genoeg om je tot vier uur een vol gevoel te laten houden. Sinaasappels, peren en pruim bevatten ook pectine. In een appel van 50 gram zit 0,5 gram pectine.
  2. . Eet worteltjes en broccoliroosjes, met lekkere dip (bij. sesamolie met sojasaus) als je 4-uurtje. Doe dit drie keer per week. Ieder kop van deze groenten bevat 5 gram vezels.
  3. Zet een bakje met studentenhaver in je auto voor de trek onderweg. Meng rozijnen, vijgen, noten en zaden. ’s Avonds bij de buis is ook lekker natuurlijk! Neem niet meer dan een handje vol.
  4. Voeg kidneybonen of kikkererwten to bij je salade. 2 eetlepels bonen of kikkererwten geven 5 gram vezels. Ik gaf mijn kinderen toen ze nog heel klein waren een klein bakje bonen als ze eind van de middag tv zaten te kijken, als een soort m&m’s snoepten zij ze op. Ze vonden het heerlijk!
  5. Probeer eens andere graansoorten.  Wat denk je van amaranth, boekweit of gierst? Ze zijn net zo makkelijk te maken als rijst en met wat gestoomde wortel en broccoli erbij en wat olijfolie en geraspte kaas  of edelgistvlokken en wellicht nog wat kip of vis heb je een heerlijke vezelrijke maaltijd.
  6. Eet eens per week gerst. Een kop gerst bevat 10 gram vezels. Dat is bijna de helft van je dagelijkse behoefte. Gerst moet je wel eerst een nachtje laten weten, dus even plannen.

    gerst-ontbijt-martha-stewart
    Ontbijt met gerst van Martha Stewart. Wat een luxe! Lekker in het weekend!
  7. Gebruik havermout. Niet alleen als ontbijt ,maar draai er meel van in de blender en gebruik het daar waar je ander tarwebloem zou gebruiken,  koekjes, pannenkoeken, etc. Havervezels zijn water oplosbaar en slijmvormend, daarom zijn ze veel beter voor je darmen dan tarwe en ze bevatten veel vezels. 9,4 gram per 100 gram.
  8. Doe eens lekker hummus bij je maaltijd, maak een ‘wrap ‘van eieren met gepureerde spinazie en smeer hier een lekkere laag hummus op. je hebt dan meteen lekker veel vezels binnen en het is superlekker!
  9. Maak puree van bloemkool, meng deze eventueel met puree van zoete aardappel.
  10. Neem bietensalade bij het avondeten.  Bieten bevatten veel kalium en 2 gram vezels per 100 gram. Ze zijn heerlijk geroosterd in de oven 45 minuten, laat ze afkoelen, snij ze in plakjes en doe er een dressing over.
  11. Maak popcorn(wel in de pan!), een kommetje popcorn bevat 1,5 gram vezels.
  12. Begin iedere avondmaaltijd met een groene salade. Dit voegt niet alleen vezels toe, maar met een goede dressing zal je sneller vol zitten en je je niet vol eten met de zwaardere gerechten van de avondmaaltijd.
  13. Drink je vezels. Maak je eigen smoothies van vers fruit. Vooral de schil van fruit bevat veel vezels. Als je sap drinkt, mis je deze vezels.

En drink vooral genoeg water, je hebt water nodig om de vezels door je spijsverteringssysteem te laten spoelen. Ook voldoende vet zorgt ervoor dat de boel lekker door glijdt, gebruik kokosolie, olijfolie of roomboter. Als je meer vezels eet, neem dan ook meer vocht en vet.

En ga nu ook niet meteen van alles heel veel eten, want te veel vezels is ook niet goed voor je, je krijgt dan een opgeblazen buik en obstipatie. Neem iedere week een paar tips en bouw het op, na een maand zou je wel 25-30 gram, of meer,vezels moeten kunnen verwerken.

Vind je dit bericht nuttig? Deel het gerust via Facebook, mail, print. 

 

10 redenen waarom gelatine zo goed voor je is!

Je kunt deze blog ook afluisteren. Handig voor blinden en slechtzienden, of als je geen zin hebt om te lezen.

egg-vegetable-aspic

Aspic, jaaaa, herinner je je nog die feestdiners met een zelfgemaakte aspic? Gelatine met van alles wat je maar kon bedenken werd in een vorm gegoten. Aan sommige dingen wil je niet herinnerd worden, als een tegennatuurlijke vorm van voeding. Waarom aten we dit eigenlijk? En waarom is het ons zo tegen gaan staan?

Om de laatste vraag als eerste te beantwoorden: het drilt en het smaakte altijd een beetje zurig. En het lijkt net of het eten in een plastic substantie is gegoten.

En om dan de eerste vraag te beantwoorden: Omdat het heel hip en ook nog eens goedkoop was en je maakte echt indruk als je een zalmmousse in visvorm had gemaakt of een aspic met olijven, gekookte eieren en verschillende groenten die kunstig opgemaakt waren.  Wat we vergeten is dat echte aspic, gemaakt van echte gelatine ook heel gezond is.  Ja, anders zou het niet op mijn blog terecht komen als onderwerp. Maar goed,  alles leuk en aardig,….gezond??? Als we denken aan gelatine denken we vaak aan gelatinepudding uit een pakje (Jello). Of, als het zelfgemaakt was, van gelatineblaadjes die je oplost in water en mengt met suiker en een vloeistof, meestal siroop of een zuivel mengsel van slagroom met suiker en gepureerd fruit.  Je associeert het niet direct met gezond eten. Eerder het tegenover gestelde.

En nu dan anno 2016 roep ik dit jaar uit tot het jaar van de : Return of the ASPIC!

In Frankrijk zijn ze altijd lustig doorgegaan met het maken van aspic gerechten. De culinaire traditie is daar sterker dan waar dan ook in de Westerse wereld.  Daar kun je nog de show maken met bijvoorbeeld eieren en groenten in aspic

The Guardian schreef in 2010 al over de mogelijke revival van aspic. Maar nee, we waren er nog niet klaar voor. 

rabbit-in-aspic

En waarom nu wel vraag je me?

Wel, als ik vertel dat gelatine heel goed voor je is en we tegenwoordig zoveel meer weten over hoe belangrijk een goede darmflora is en dat gelatine helpt om de darmwand te herstellen, je botten supersterk maakt en je huid fluweelzacht.. Dan is het toch raar dat we gelatine uit ons dieet hebben geschrapt?

Ik zeg daarom terug met gelatine en aspics!

De smaken zijn veranderd, zo ook de aspics. We passen ze ze aan de smaak van tegenwoordig aan. Een lichtzurige aspic ok ,maar dan met munt, koriander en granaatappelpitjes. Dat klinkt toch al veel fijner? En als je het echt niet trekt een goede dikke bottenbouillon getrokken van veel biologische botten is net zo goed. Dus daarom…

10 reden om gelatine (van biologische oorsprong natuurlijk) te gebruiken in aspic, soep en bouillon:

  1. Je huid: het is rijk aan collageen en dit is heel belangrijk voor het aanmaken van aminozuren in je lichaam. 25 tot 35% van je eiwitten in je lichaam bestaat uit gelatine. Dit eiwit is essentieel voor de elasticiteit van je huid en het vernieuwen van huidcellen.  Slappe huid? Aspic! 
  2. Je tanden, haar en nagels: Gelatine voorziet in de nodige mineralen die we in het Westerse dieet vaak tekort hebben. Het is rijk aan calcium, magnesium en fosfor, deze mineralen zorgen voor sterke nagels, tanden en haar
  3. Striae: Gelatine helpt striae te voorkomen door de huid elastisch en stevig te houden. Het geeft een boost in de collageenproductie, dit is essentieel om striae te voorkomen.
  4. Cellulitus: Cellulitus wordt veroorzaakt door de afbraak van collageen, dit kan worden verergerd door voedingstekorten. Veel mensen nemen dure collageensupplementen, maar je kunt beter collageen via je voeding binnen krijgen. Dus veel bottenbouillon, gelatinepoeder en ..aspic! 
  5.  Lever detox: Gelatine bevat veel  glycine, een essentieel aminozuur. Het menselijk lichaam heeft veel glycine nodig om chemische stoffen uit ons milieu te kunnen ontgiften. Als je niet genoeg glycine  kunnen niet glutathione produceren, dit is essentieel voor de ontgifting in de lever.
  6.  Gewichtsverlies:  Gelatine zit vol eiwitten, hierdoor krijg je een vol gevoel waardoor je minder zult gaan snoepen. En omdat het ook de lever helpt ontgiften zal ook vet makkelijker verbranden. 
  7. Spijsvertering Het aminozuur  glycine helpt om het maagzuur, wat je nodig hebt voor het verteren van voedsel in de maag, verhogen.  Het maagzuur gehalte kan verlagen door stress of bij het ouder worden. Als je maagzuur minder wrdt kan dit zorgen voor ondervoeding van mineralen en vitaminen. Ook bloedarmoede kan hierdoor ontstaan. Dr. Gotthoffer, een onderzoeker bestudeerde de rol van gelatine in de spijsvertering en zag dat gelatine het gebruik en assimilatie van eiwitten verhoogd in spiervlees.
  8. Leaky Gut of wel een lekkende darmwand Gelatine heelt de darmwand. Al in de jaren 20 van de vorige eeuw werden er goede resultaten behaald bij Coeliakie patienten in Ruslanf. Zij kregen gelatine om de darmen te herstellen van een glutenallergie.
  9.  Sterke botten: Botten zijn levende structuren die kunnen worden opgebouwd maar ook worden afgebroken door het eten wat we dagelijks eten. Gelatine bevat makkelijk te verteren calcium, magnesium, fosfor, siliconen, zwavel en sporen mineralen die helpen om botten gezond te houden.
  10. Allergien: Gelatine kan allergische reacties en intoleranties verzachten doordat het een ontstoken en poreuze darmwand helpt te herstellen. Een lekkende darmwand is een van de belangrijke oorzaken van allergien omdat het een immuunbarriere is die ziekmakende stoffen buiten houd zodat ze niet in de bloedbaan kunnen komen.

Back to basics ASPIC !

Ingredienten

  • 1 liter bruine runderbouillon
  • 2 eetlepels appelazijn
  • een bouquet garni
  • twee eiwitten (bio) en de kapot gedrukte eierschalen
  • 4 eetlepels witte wijn
  • 40-50 gram biologische gelatine (online te koop)

Bereiding

  1. Maak een bruine (runderbouillon met veel uienschillen voor de kleur).
  2. Laat het afkoelen en schep dan al het vet eraf met een schuimspaan.
  3. Schenk 1 liter bouillon in een pan en voeg er twee eetlepels appelazijn, een bouquet garni, twee eiwitten en eierschalen, witte wijn en 40 tot 50 gram gelatine.
  4. Breng aan de kook tot het bijna kookt en roer het langzaam met een garde. (je kunt de gelatine het beste apart oplossen, week het in koud water, knijp het velletje uit en los het in een kommetje op met wat warme bouillon, voeg het daarna bij de bouillon. Doe dit au bain marie want het stolt heel snel)
  5. Nu zou er een dikke korst op de pan moeten komen. Dit is goed! Het helpt bij het klaren van de bouillon. Stop met roeren, laat de vloeistof naar boven komen tot op de bovenrand van de pan.
  6. Leg een kaasdoek in een grote zeef en giet de vloeistof hierdoor. Doe dit nog een keer. Je bouillon is nu geklaard. Het zou nu heel helder moeten zijn.
  7. Dit is je aspic. Als je dit in een vorm giet krijg je een heldere aspic!
  8. Wil je groenten, vis, vlees of wat dan ook in je aspic doen, zorg dan deze al van te voren bereid zijn zodat je deze in de vorm kan leggen en je de aspic erbij kan gieten.
  9. Succes Maitre!
http://voedingsadviesrotterdam.nl/10-redenen-waarom-gelatine-zo-goed-voor-je-is/
 

Hier nog een haute cuisine recept uit de Franse keuken: Aspic met gerookte wijting met peper, dille en limousin appeltjes.

 

 

Paleo/ glutenvrij/ graanvrije/GAPS Knofloofsoep

knoflooksoep

Als je van knoflook houd is deze soep echt heerlijk! Dit  recept is een milde verse, het bevat slechts 1 bol knoflook, er zijn ook recepten waar je op één liter bouillon 6 bollen knoflook gebruikt. De knoflook wordt in de oven geroosterd of gepoft, hierdoor worden ze heel zacht van smaak en is het heftige van rauwe knoflook er af en blijft een zoete knoflooksmaak achter.

Het recept bevat geen zuivel, geen granen en je kunt het gebruiken in de introductiefase van het GAPS dieet, Dan moet je wel het recept een beetje aanpassen: Je kookt de bloemkool en knoflook dan zachtjes gaar in de bouillon in plaats van in de oven. In de introductiefase van het GAPS dieet moet je namelijk alles koken en mag je niets bakken. Dit is beter voor de darmen.

Lees hier meer over het GAPS dieet.

Gebruik voor het recept echte kippenbouillon, geen blokjes bouillon. Deze bevatten gistextract wat niet goed is voor je lichaam. Je kunt het recept hier nalezen. Maak de kippenbouillon op een rustig moment, bijvoorbeeld als je toch een avondje tv zit te kijken ofzo. En bewaar de bouillon in porties in de vriezer. Zo heb je altijd kippenbouillon op voorraad voor een lekkere soep.  Zelfgemaakte kippenbouillon heeft, zo weten ons opa’s en oma’s maar al te goed, sterk helende eigenschappen.

Je kunt het recept natuurlijk ook met groentenbouillon maken. Dit smaakt ook prima, maar dan heb je niet het herstel in je darmen.

Knofloofsoep

Ingredienten

  • 10 - 15 tenen knoflook, zeg maar 1 bol, ongepeld
  • 1 bloemkool, in roosjes
  • 7 eetlepels boter of kokosolie
  • 2 theelepels zeezout
  • 2 theelepels gedroogde basilicum
  • 2 uien, grof gehakt
  • 1 liter kippenbouillon
  • tijmblaadjes,vers
  • extra vierge olijfolie

Bereiding

  1. Verwarm de oven voor op 200 graden.
  2. Doe de bloemkoolroosjes en de ongepelde knoflookteentjes in een grote kom.
  3. Smelt in een steelpan 3 eetlepels boter of kokoslolie en schenk dit over de groenten. Schep om zodat alles groenten bedekt is met vet.
  4. Stort de groenten op een bakplaat of ondiepe bakschaal en rooster in 30-40 minuten gaar.
  5. Smelt de rest van de boter of kokosolie in een grote soeppan en bak de uien hier n. Voeg de gedroogde basiclicum toe en de kippenbouillon en breng aan de kook.
  6. Doe de geroosterde bloemkool erbij.
  7. Pel de knoflook en de deze er ook bij.
  8. Pureer de soep met een staafmixer en kook nog 5 minuten.
  9. Breng de soep op smaak met zout en peper.
  10. Strooi er verse tijm over (gedroogd kan ook, maar vers is lekkerder) en bedruppel met goede olijfolie.
  11. Serveer...heerlijk!
http://voedingsadviesrotterdam.nl/paleo-glutenvrij-graanvrijegaps-knofloofsoep/